Presidenti i Lituanisë, Gitanas Nausëda, ka paralajmëruar se NATO mund të përballet me rrezik përçarjeje nëse disa shtete anëtare nuk arrijnë objektivin për të shpenzuar 5 për qind të Prodhimit të Brendshëm Bruto për mbrojtje.
“Nëse disa vende përpiqen të bëjnë më shumë dhe e arrijnë këtë objektiv në vitet e ardhshme, ndërsa të tjerat mbeten në nivelin 2 ose 2.5 për qind, kjo do ta ndajë aleancën në dy ose tre pjesë dhe nuk është e mirë për frymën e mbrojtjes kolektive dhe solidaritetin tonë”, tha Nausëda në Berlin, gjatë një konference të përbashkët për shtyp me liderët e Letonisë dhe Estonisë dhe kancelarin gjerman Friedrich Merz.
Sipas tij, dallimet në shpenzimet e mbrojtjes mund të krijojnë ndarje të brendshme brenda aleancës.
Aleatët e NATO-s, me përjashtim të Spanjës, kanë rënë dakord në samitin e vitit të kaluar në Hagë që të arrijnë nivelin 5 për qind të PBB-së për mbrojtje deri në vitin 2035. Megjithatë, shumica e vendeve evropiane aktualisht shpenzojnë shumë më pak dhe përballen me kufizime fiskale, duke e bërë të paqartë përmbushjen e këtij objektivi.
Vendet baltike – Letonia, Lituania dhe Estonia – mbeten ndër shpenzuesit më të mëdhenj të mbrojtjes në raport me ekonominë e tyre. Liderët e tyre u takuan në Berlin me kancelarin Merz për të koordinuar qëndrimet përpara samitit të NATO-s në Ankara.
Një nga temat kryesore të samitit pritet të jetë bindja e Shteteve të Bashkuara që aleatët evropianë po rrisin mjaftueshëm shpenzimet e mbrojtjes, në një kohë kur ekzistojnë shqetësime për angazhimin amerikan ndaj aleancës.
Presidenti amerikan Donald Trump ka kritikuar disa vende të NATO-s, duke thënë se Shtetet e Bashkuara shpenzojnë më shumë për aleancën dhe duke i quajtur disa kontribute evropiane “qesharake”.
Në reagim, kancelari gjerman Friedrich Merz tha se Gjermania po rrit ndjeshëm buxhetin e mbrojtjes dhe synon të përmbushë objektivat e NATO-s deri në vitin 2029, duke e dyfishuar atë brenda katër viteve.
Sinjali – aty ku e vërteta flet para lajmit!